Lễ Hội Đập Trống Của Người Ma Coong Quảng Bình

Rate this post

Lễ hội đập trống của người Ma Coong được tổ chức vào ngày 16 tháng giêng âm lịch hàng năm. Đây là một lễ hội lớn và quan trọng nhất của đồng đồng bào dân tộc Ma coong ở xã Thượng Trạch – Bố Trạch. Vùng núi rừng thuộc huyện Bố Trạch, Quảng Bình là nơi cư trú lâu đời của các tộc người Ma Coong, A Rem, trong đó người Ma Coong chiếm trên 90% dân số. Sống giữa đại ngàn Trường Sơn hùng vì người Ma Coong xã Thượng Trạch vẫn lưu giữ được nhiều phong tục tập quán đặc sắc trong đó có “Lễ hội đập trống” đã trở thành nét văn hóa truyền thống của bà con dân tộc nơi đây.

Cư trú thành những bản nhỏ nằm rải rác từ biên giới Việt Lào đến xã Tân Trạch, nếp sống của người Ma Coong còn giữ nhiều nét văn hóa nguyên gốc là tính tự cấp tự túc, từ săn bắt, hái lượm đến trồng trọt, chăn nuôi trên nương rẫy. Cứ vào ngày 16 tháng Giêng âm lịch hằng năm đồng bào Ma Coong lại mong chờ Lễ hội đập trống mừng mùa trăng mới cầu cho mưa thuận gió hòa mùa màng tươi tốt.

Không biết từ bao giờ người Ma Coong có lễ hội đập trống độc đáo này. Theo lời các già làng kể lại ngày xưa vùng đất của người Ma Coong đang ở xuất hiện một con khỉ ác mầu vàng, hằng đêm nó thường vào rẫy của bà con dân bản ăn ngô, lúa. Khi có khỉ ác xuất hiện, người Ma Coong liên tục mất mùa, đau ốm.  Đời sống người Ma Coong vì thế triền miên đói khổ. Dân làng quyết tâm phải đuổi con khỉ ác này đi. Và một hôm khỉ ác tìm đến bản, bà con đã khua trống đánh chiêng đuổi khỉ, tiếng trống tiếng chiêng của cộng đồng người Ma Coong cùng với sự giúp đỡ của Giàng mà khỉ ác đã phải rời xa vùng đất này, từ đó người làm được mùa, con cháu không còn đau ốm nữa.

Để nhớ công lao vị Già bản tiên tổ người Ma Coong và cầu cho bốn mùa làm ăn thuận lợi, hàng năm họ tổ chức việc cúng tế linh đình dâng lên Thần linh những của ngon vật lạ sinh lợi được trên vùng đất họ ở. Hoạt động ấy dần trở thành một lễ hội lớn của người Ma Coong ở đây. Lễ hội đập trống của người Ma Coong có từ khi đó.

Để chuẩn bị cho Lễ hội đập trống, ngay từ tháng 5 của năm trước, dân bản đã ngăn con suối A ki không cho ai đánh bắt chuẩn bị cho mâm cỗ. Vào buổi sáng sớm trước ngày diễn ra lễ hội, ông chủ tế sẽ cử người ra rà lưới bắt cá cho kịp giờ làm lễ. Dân bản ai ai cũng bận rộn, những người đàn ông khỏe mạnh được phân công hoàn thiện chiếc trống hộp, với kỹ thuật và kinh nghiệm lâu đời họ chọn tấm da bò, da sơn dương đẹp nhất rồi đem luộc dằn mặt trống thật kỹ. Theo quan niệm của người Ma Coong tiếng trống hội càng vang xa mùa màng càng bội thu đồng bào sẽ có một năm mới nhiều may mắn. Điều đặc biệt của lễ hội là những tập tục chuẩn bị lễ hội hầu như còn nguyên thủy, các đồ vật sử dụng trong đêm hội đều làm rất thủ công từ những nguyên liệu sẵn có trong tự nhiên. Để căng mặt trống người ta phải lên rừng kiếm những sợi mây già đem về vót rồi luộc thật kỹ, mây càng luộc lâu sợi của nó trở thành nguyên liệu tự nhiên vô cùng bền chắc. Những cây tre già dài và thẳng đã được dựng thành chiếc lán nhỏ để treo trống hội, ai cũng muốn góp sức chuẩn bị mọi công việc thật tươm tất để lễ hội đập trống được diến ra tốt đẹp. Với những đôi tay nhanh nhẹn, khéo léo, đám thanh niên cố gắng hoàn thiện nốt phần cuối chiếc trống hội, những thân tre già được chặt thành từng khúc nhỏ trên khoanh tang trống để giữ cho mặt trống được căng. Người Ma Coong tin rằng nếu mặt trống vỡ trước khi trời sáng sẽ báo hiệu những điềm lành cho mùa trăng mới. Dưới ánh trăng 16 tròn trịa, lung linh, đêm hội của đồng bào Ma Coong càng trở nên thiêng liêng hơn bao giờ hết, Trống hội đã được treo, những chum ché rượu cần được chất đầy quanh chiếc lán tại nơi hành lễ. Già trẻ, gái trai ở khắp các bản làng gần xa, cả đồng bào Ma Coong đều diện những bộ quần áo đẹp nhất chờ đến giờ khai hội. Trước khi làm lễ, mâm cỗ cúng gia tiên được các bà chuẩn bị tươm tất lễ vật gồm gà, xôi, cá, rượu cần, rượu nếp, ngọn cây mây, khúc thân cây đốt và một ít lúa gạo. Mức đóng góp về vật chất được già làng thông báo tới từng thành viên trong cộng đồng.

lễ hội đập trống của người ma coong

Bước vào lễ chính ông chủ tế thắp sáng những cây nêu làm bằng sáp ong rồi bắt đầu đọc bài cúng khấn người già và con ma về dự lễ, cùng ăn xôi uống rượu chứng kiến lễ hội và đưa mùa màng bội về cho bà con dân bản. Cùng với ông chủ lễ, các thành viên trong cộng đồng tâm niệm thành kính khẩn cầu thần linh phù hộ cho con cháu được khỏe mạnh. Rượu lại được tiếp thêm vào những chum lớn, rượu làm từ nếp nương, hương vị thơm nồng sẽ tiếp thêm sức mạnh cho đám trai làng gái bản cùng vui với hội đập trống. Sau lễ cúng tế của già làng phần vui chơi của lễ hội chính thức bắt đầu. Chiếc dùi trống được làm từ loại mây rừng, mọi người thi nhau trổ tài đánh vào mặt trống, những nhịp trống rộn ràng cùng tiếng đồng thanh dô ha lữ già ơi đã mở hội cho cuộc vui thâu đêm suốt sáng. Những thành viên của ban chủ lễ mặc bộ lễ phục truyền thống áo màu đen mặc váy đỏ đánh trống một lần kết thúc lễ cúng mong cho năm nay mưa thuận gió hòa mùa màng bội thu, ngô lúa tươi tốt, tất cả mọi người đều mạnh khỏe.

Dưới bóng trăng tròn tiếng trống cứ giòn giã, ông chủ lễ cùng bà con dân bản vừa được tiếp thêm rượu, đây là loại rượu không thể thiếu để cúng tế hay là tiếp khách quý. Rượu được làm từ nếp nương, men lá có màu trắng sóng sánh như sữa, đặc biệt hương vị thơm nồng ai đã uống một lần không thể nào quên, càng uống càng không thể biết say, rượu thiêng đã tiếp lửa cho đám hội càng thêm náo nhiệt. Tiếng trống mỗi lúc càng vang xa giục giã, ai cũng muốn được tham gia đánh trống, sôi động nhất vẫn là trai gái làng bản, họ muốn mặt trống vỡ sớm để đưa nhau đến nơi tình tứ, và đây cũng là dịp nên duyên vợ chồng của nhiều cặp đôi.

Ánh trăng đã vượt quá đỉnh đầu, thời gian như ngưng đọng. Người Ma Coong và những khách phương xa đến với đêm lễ hội cùng sống trong một không gian mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc, những biểu hiện hồn nhiên nhất của con người đang hiện diện trên khắp khuôn mặt, trên những con người càng khiến họ xích lại gần nhau hơn. Giữ núi rừng hùng vĩ, trong một đêm trăng tinh khiết mọi người được hòa mình vào niềm vui cộng đồng, trong một không khí lễ hội còn lưu giữ nhiều tập tục nguyên sơ.

Tiếng trống hôi vang xa giòn giã đã vọng qua những cánh rừng già, Người Ma Coong tin rằng già làng và những vị thần linh đã báo hiệu cho họ một năm mới tốt lành, tộc người Ma Coong ngày càng phát triển.

 

 

 

Call Now ButtonGọi điện